Bán Lẻ Truyền Thống Trong Kỷ Nguyên Tiêu Dùng Số

Trước sức hút của thương mại điện tử, các nhà bán lẻ cần định hình và xây dựng mô hình bán lẻ đáp ứng thói quen mua sắm mới của người tiêu dùng. Trong khi đó, các nhà đầu tư mặt bằng bán lẻ cần nâng cấp chất lượng và quy mô để đảm bảo chất lượng nguồn cung tương ứng.

CẦN TỐI ƯU HÓA TRẢI NGHIỆM TIÊU DÙNG  

1. Làn sóng Thương mại điện tử  

Thương mại điện tử (TMĐT) đang nhanh chóng tái định hình thói quen tiêu dung tại Việt Nam. Theo Báo cáo YouNet ECI và YouNet Media đã công bố báo cáo “Dự báo xu hướng tăng trưởng của thị trường thương mại điện tử Việt Nam giai đoạn 2025 - 2028” của YouNet ECI và YouNet Media, tổng giá trị giao dịch thương mại điện tử tại Việt Nam có tiềm năng đạt mốc 49,9 tỷ USD vào năm 2028. 

TMĐT mang lại nhiều tiện ích như mua sắm nhanh chóng, đa dạng sản phẩm và dễ dàng so sánh giá cả. Đặc biệt, các nền tảng số giúp doanh nghiệp tiếp cận khách hàng trên phạm vi rộng, không bị giới hạn bởi vị trí địa lý. Tuy nhiên, vẫn tồn tại những hạn chế về trải nghiệm thực tế sản phẩm, thời gian giao hàng và các vấn đề liên quan đến chất lượng sản phẩm.  

2. Vai trò của bán lẻ truyền thống tại Việt Nam

Trong khi đó, bán lẻ truyền thống với hệ thống cửa hàng vật lý vẫn giữ vai trò quan trọng nhờ mang đến trải nghiệm trực quan, dịch vụ tư vấn trực tiếp và tạo dựng niềm tin cho khách hàng. 

Ông Matthew Powell, Giám đốc Savills Việt Nam cho biết: “Việt Nam có văn hóa bán lẻ truyền thống đặc trưng, trong đó các cửa hàng tạp hóa hay không gian bán lẻ đóng vai trò quan trọng trong đời sống hàng ngày của người dân. Không gian bán lẻ không chỉ là nơi giao dịch hàng hóa mà còn là điểm kết nối và xây dựng cộng đồng. Do đó, các cửa hàng bán lẻ vẫn sẽ giữ vị trí nhất định trong thị trường”. 

Tại Việt Nam, các trung tâm thương mại và mặt bằng bán lẻ giữ vững công suất thuê, đồng thời cho thấy tiềm năng phát triển theo hướng mới, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng hiện đại. Các thị trường bán lẻ trọng yếu là Hà Nội và TP. HCM vẫn ghi nhận hoạt động cực. Báo cáo thị trường Quý 4/2024 của Savills ghi nhận, công suất mặt bằng bán lẻ tại Hà Nội được duy trì ổn định ở mức 85% và tại TP HCM đạt mức cao, 93.5%. 

3. Mô hình tích hợp giữa hai phương thức lên ngôi

Giám đốc Savills nhận định, việc kết hợp hai giữa bán lẻ trực tuyến và cửa hàng truyền thống sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi thế của cả hai, vừa tận dụng được công nghệ số để mở rộng quy mô, vừa đảm bảo trải nghiệm toàn diện cho người tiêu dùng. Các thương hiệu lớn đang đầu tư mạnh vào mô hình tích hợp này nhằm mang đến sự tiện lợi cho khách hàng mà vẫn duy trì giá trị của không gian bán lẻ vật lý.  

THỊ TRƯỜNG ƯU TIÊN NGUỒN CUNG BÁN LẺ CHẤT LƯỢNG CAO  

1. Sự bền bỉ của mô hình bán lẻ truyền thống  

Chia sẻ quan điểm về tác động của thương mại điện tử tới nhu cầu thuê mặt bằng bán lẻ hiện nay, bà Hoàng Nguyệt Minh cho rằng thị trường bán lẻ Việt Nam vẫn còn quá trẻ để thương mại điện tử có thể tạo ra sức ép tới nhu cầu dành cho mặt bằng. 

Vị chuyên gia cho biết: “Hiện tại, các sàn thương mại điện tử ghi nhận doanh số tốt hơn từ các nhãn hàng Việt Nam hoặc hộ kinh doanh bán lẻ trong nước. Trong khi đó, các thương hiệu bán lẻ nước ngoài khi gia nhập thị trường cần ưu tiên mở rộng mặt bằng tại Việt Nam, xây dựng hệ thống cửa hàng flagship để nâng cao mức độ nhận diện trước khi đẩy mạnh doanh số trên sàn thương mại điện tử. Do vậy, việc các hãng, đặc biệt là các nhãn hàng nước ngoài, từ bỏ mặt bằng để tập trung hoàn toàn vào thương mại điện tử vẫn chưa xảy ra. Do đó, trong vòng 5 năm tới, thương mại điện tử vẫn chưa đủ để làm giảm nguồn cầu của đối với mặt bằng bán lẻ tại Việt Nam và nhu cầu đối với mặt bằng phục vụ bán lẻ vẫn rất lớn”. 

2. Nguồn cung bán lẻ còn hạn chế  

Tuy nhiên, cũng cần nhìn nhận thực tế rằng nguồn cung mặt bằng bán lẻ, đặc biệt các trung tâm thương mại chất lượng tại Việt Nam còn hạn chế, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu về công năng của mặt bằng từ các thương hiệu.  

Bà Minh cho biết, so với các nước trong khu vực như Thái Lan, Singapore hay Malaysia, mặt bằng bán lẻ của Việt Nam còn khiêm tốn về quy mô, chất lượng và trải nghiệm. Trong 5 năm qua, nguồn cung mặt bằng bán lẻ chỉ tăng trung bình 3% mỗi năm tại thị trường Hà Nội. Thị trường vẫn đang thiên về Bên Cho Thuê nhiều hơn, bởi nguồn cung trung tâm thương mại chất lượng và được xây dựng bài bản không nhiều. Nguồn cung mặt bằng bán lẻ hiện đại tăng trưởng chậm hơn nhu cầu thuê đến từ thương hiệu quốc tế.  

TRIỂN VỌNG THỊ TRƯỜNG BÁN LẺ TẠI VIỆT NAM  

1. Triển vọng của nguồn cung  

Tại Hà Nội 

• Đến cuối năm 2025: 140.700 m² nguồn cung bán lẻ mới từ bốn trung tâm mua sắm và ba khối đế bán lẻ 
• Giai đoạn 2026-2027: 174.100 m² diện tích sàn cho thuê đến từ bảy dự án 
• Các dự án trọng điểm: Hanoi Centre tại 175 Nguyễn Thái Học và Starlake B1CC1 & B2CC2 

Tại TP.HCM  

• Giai đoạn 2025-2027: 165.429 m² nguồn cung bán lẻ đến từ 12 dự án  

2. Cần chuẩn bị chiến lược toàn diện để đón làn sóng đầu tư mới  

Bà Minh cho rằng, Việt Nam sẽ là một trong những thị trường bán lẻ hấp dẫn tại khu vực Đông Nam Á, khi sở hữu các yếu tố nền tảng về dân số trẻ và sự gia tăng tầng lớp trung lưu. Việc này đòi hỏi thị trường tiếp tục đầu tư vào cơ sở hạ tầng, mở rộng nguồn cung mặt bằng chất lượng cao và nâng cao trải nghiệm mua sắm để các thương hiệu có thể tận dụng tối đa việc đa dạng hóa kênh mua sắm trực tuyến và thực tế.

Chỉ khi đó mới có thể thu hút thêm nhà đầu tư và nhãn hàng quốc tế, cạnh tranh với các quốc gia lân cận và nắm bắt được cơ hội trước sự thay đổi nhanh chóng của thói quen tiêu dùng cũng như xu hướng bán lẻ mới, đặc biệt là thương mại điện tử.